Η θεραπευτική δύναμη του Χρυσόξυλου
Το Χρυσόξυλο, με την επιστημονική ονομασία Cotinus coggygria, γνωστό και ως τετρά, ανήκει στην οικογένεια των Ανακαρδιών (Anacardiaceae). Αυτό το φυτό είναι ευρέως διαδεδομένο στην Ευρώπη, την Ασία και τη Μεσόγειο, όπου εκτιμάται για τις θεραπευτικές του ιδιότητες και τις διακοσμητικές του αξίες. Ενδημικότητα στη Βουλγαρία – αναπτύσσεται σε θαμνώνες και δρυοδάση, σε ξηρά και πετρώδη εδάφη, συχνά σε ασβεστολιθικά εδάφη, σε πεδινές και προ-ορεινές περιοχές μέχρι περίπου 800 μέτρα υψόμετρο. Βρίσκεται σχεδόν σε όλη τη Βουλγαρία.
Περιγραφή
Θάμνος ή χαμηλό δέντρο έως 4 μ. ύψος, με βαθύ ριζικό σύστημα. Τα νεαρά κλαδιά είναι πράσινα ή κοκκινωπά, γυαλιστερά, γυμνά· τα παλιά καστανά. Τα φύλλα είναι απλά, μήκους 3-10 εκ. και πλάτους 2-7 εκ., ωοειδή ή πλατύτερα ελλειπτικά, γυμνά ή τριχωτά, από πάνω πράσινα, από κάτω γκριζοπράσινα. Οι ταξιανθίες βρίσκονται στην κορυφή των κλαδιών. Τα άνθη είναι αρσενικά ή θηλυκά ή ερμαφρόδιτα· τα σέπαλα 5, ελλειπτικά ή λανσετοειδή· τα πέταλα 5, επιμήκη, κιτρινοαπαλά, διπλάσια σε μήκος από τα σέπαλα· οι στήμονες 5, μικρότεροι από τα πέταλα, προσαρτημένοι σε δίσκο· ο ωοθήκη πάνω, μονόχωρη. Οι ανθοφόροι μίσχοι μετά την άνθηση επιμηκύνονται έντονα και καλύπτονται με μακριές κιτρινοπράσινες ή κοκκινωπές διακλαδισμένες τρίχες – αυτές οι τρίχες δίνουν το διακοσμητικό αποτέλεσμα στο φυτό μετά την άνθησή του. Ανθίζει από Μάιο έως Ιούλιο. Ο καρπός είναι ξηρός, αντίστροφα ωοειδής, μήκους 3-5 χλστ. και πλάτους 1,5-2 χλστ., μετά την ωρίμανση σκουροκάστανος. Οι σπόροι είναι καρδιοειδείς, με επιμήκεις αύλακες, γκριζοκάστανοι.
Εφαρμογή
Το φυτό έχει στυπτικές, αντιφλεγμονώδεις και αντισηπτικές ιδιότητες. Είναι γνωστό ως φυσικό αντιβιοτικό κατά των λοιμώξεων και φλεγμονών.
Οφέλη από το Χρυσόξυλο:
Το Χρυσόξυλο είναι γνωστό από την αρχαιότητα και χρησιμοποιείται ευρέως στην παραδοσιακή ιατρική. Στη Βουλγαρία και άλλες βαλκανικές χώρες, είναι ιδιαίτερα δημοφιλές ως φαρμακευτικό φυτό. Από εκατοντάδες χρόνια η λαϊκή ιατρική γνωρίζει ότι τα φύλλα του φυτού περιέχουν πολύτιμα συστατικά: φλαβονοειδή, αιθέρια έλαια και ωφέλιμες βιοχημικές ουσίες. Ο συνδυασμός τους έχει θεραπευτικές ιδιότητες, τόσο για επιφανειακές πληγές όσο και για επίμονους τραυματισμούς και φλεγμονώδεις πληγές. Για το σκοπό αυτό, το φυτό διαθέτει ισχυρές αντιφλεγμονώδεις, στυπτικές και θεραπευτικές δράσεις που καταπολεμούν τα βακτήρια και βοηθούν τους ιστούς να αναρρώσουν γρηγορότερα. Το Χρυσόξυλο αντιμετωπίζει επίσης τον πόνο και το οίδημα, μειώνοντας γρήγορα την ενόχληση από τον τραυματισμό.
Στη σύγχρονη εποχή, θεραπεύει επίσης φλεγμονές των ούλων, ακμή, πρήξιμο του δέρματος λόγω διαφόρων παθήσεων, φλεγμονώδεις κηλίδες και πολλά άλλα δερματικά προβλήματα.
Το Χρυσόξυλο μπορεί να χρησιμοποιηθεί και για την αντιμετώπιση εσωτερικών ασθενειών όπως διάρροια και δυσεντερία. Οι βουλγαρικοί λαϊκοί θεραπευτές το έχουν χρησιμοποιήσει στο παρελθόν ως αποτελεσματικό φάρμακο κατά της γαστρικής καούρας, έλκους, δύσπνοιας, φλέγματος, καθώς και σε βαθείες φλεγμονές που προκαλούν αιμόπτυση και ακόμη και σε παθήσεις των νεφρών.
Κείμενο: Έλενα Τοπάλοβα, Αθλητικός-Πνευματικός Σύλλογος «Αχρίδος»
Φωτογραφίες framar.bg, bilki.bg
